İşitme Sağlığınız İçin Profesyonel Çözümler

ASYA TIP İşitme Cihazları Satış ve Uygulama Merkezi logosu

Kulak Sağlığı

Uçakta Kulak Ağrısı ve Basınç Nasıl Önlenir?

·4 dk okuma·ASYA TIP İşitme Cihazları

Uçak inişinde bebeğini biberonla besleyen genç anne

Kalkış ve özellikle inişte kulakta hissedilen basınç ve ağrı, birkaç basit yöntemle hafifletilebilir. Yetişkinler ve çocuklar için önerileri derledik.

Uçakta kulak ağrısı neden olur?

Uçakta kulak ağrısı, özellikle iniş sırasında pek çok yolcunun yaşadığı yaygın bir sorundur. Kulakta tıkanıklık, dolgunluk, sesleri boğuk duyma ve bazen de belirgin bir ağrı şeklinde kendini gösterir. Bu durumun temel nedeni, kabin basıncındaki hızlı değişime orta kulağın aynı hızla uyum sağlayamamasıdır. Tıp dilinde bu duruma “barotravma” ya da halk arasında “uçak kulağı” denir.

Uçağın yükselişi ve alçalışı sırasında kabin içindeki hava basıncı değişir. Kulak zarının arkasındaki orta kulak boşluğu ise kapalı bir alandır ve içindeki basınç ancak östaki borusu açıldığında dış ortamla dengelenir. Bu denge sağlanamadığında kulak zarı içeri veya dışarı doğru gerilir ve bu gerilme rahatsızlık ile ağrıya yol açar. Bu yazıda bu sorunu önlemek ve hafifletmek için uygulanabilecek pratik yöntemleri anlatıyoruz. Uçakta kulak ağrısı çoğu zaman geçici ve zararsızdır; ancak sık uçan, burun tıkanıklığı yaşayan veya çocukla seyahat eden yolcular için önceden hazırlıklı olmak yolculuğu çok daha konforlu hâle getirir.

Östaki borusu ve basınç dengesi

Östaki borusu, orta kulağı genzin arka kısmına bağlayan ince bir kanaldır. Normalde kapalı durur; yutkunma, esneme ve çiğneme sırasında kısa süreliğine açılarak orta kulağa hava girmesini ve basıncın dengelenmesini sağlar. Kalkış sırasında kabin basıncı düşerken orta kulaktaki hava genellikle kendiliğinden dışarı çıkabilir; bu yüzden kalkışta sorun daha az yaşanır.

İnişte ise durum tersine döner: Kabin basıncı artarken orta kulağa hava girmesi gerekir ve bu, östaki borusunun aktif olarak açılmasını gerektirir. Soğuk algınlığı, sinüzit, alerji veya geniz eti büyümesi gibi durumlarda kanal şiş olabileceği için açılması zorlaşır. Bu nedenle burnu tıkalı olan yolcular ve östaki borusu daha dar ve yatay olan küçük çocuklar uçakta kulak ağrısı yaşamaya daha yatkındır.

Yetişkinler için pratik önlemler

Basit yöntemlerle östaki borusunun açılmasını destekleyebilir ve rahatsızlığı büyük ölçüde azaltabilirsiniz. Bu önlemleri özellikle inişin başladığı andan itibaren, yani uçak alçalmaya başladığında uygulamak önemlidir:

  • İniş başladığında sık sık yutkunun; sakız çiğnemek veya şeker emmek yutkunmayı artırır.
  • Esnemek veya esneme hareketi yapmak östaki borusunu açmaya yardımcı olur.
  • Ağız kapalıyken burnunuzu tutarak çok hafifçe burundan nefes vermeye çalışın; zorlamayın.
  • İniş sırasında uyumamaya çalışın, çünkü uykuda yutkunma azalır.
  • Uçuş boyunca yeterince su için; ağız ve boğaz kuruluğu yutkunmayı zorlaştırabilir.
  • Basınç dengeleyici kulak tıkaçları bazı kişilerde rahatlama sağlayabilir.
  • Kulağınızı açmak için burnunuzu tutarak sert şekilde üflemekten kaçının; aşırı zorlamak kulak zarına zarar verebilir.

Bebek ve çocuklarda uçakta kulak ağrısı

Bebekler ve küçük çocuklar kulaklarındaki basıncı bilinçli olarak dengeleyemez ve ne hissettiklerini anlatamazlar; bu yüzden huzursuzluk ve ağlama ile tepki verirler. Ebeveynlerin yapabileceği en etkili şey, iniş ve kalkış sırasında çocuğun yutkunmasını sağlamaktır. Bebekleri bu anlarda emzirmek, biberonla beslemek veya emzik vermek yutkunmayı teşvik eder.

Daha büyük çocuklarda su içmek, bir şeyler yemek veya emilecek bir şeker yardımcı olabilir; ancak küçük çocuklarda şeker ve sakız boğulma riski taşıdığından yaşa uygun seçenekler tercih edilmelidir. Çocuğun iniş sırasında uyanık olması da işi kolaylaştırır. Huzursuzlanan bir çocuğu sakinleştirmek için sarılmak ve dikkatini dağıtmak da faydalıdır. Sık kulak iltihabı geçiren çocuklar için uçuş öncesinde çocuk doktoru veya KBB hekimiyle görüşmek faydalı olabilir; bu konuda çocuklarda sık kulak iltihabı yazımızı da okuyabilirsiniz.

Soğuk algınlığı varken uçmak

Burnu tıkalı veya üst solunum yolu enfeksiyonu geçiren kişiler, östaki borusu şiş olduğu için basınç dengesini sağlamakta daha fazla zorlanır. Mümkünse bu dönemde uçuşu ertelemek en güvenli seçenek olabilir. Ertelemek mümkün değilse, uçuştan önce hekiminize danışarak sizin için uygun bir yöntem olup olmadığını sorun. Burun spreyi veya ilaçları hekim önerisi olmadan kullanmayın. Uçakta kulak ağrısı yaşama eğiliminiz varsa ve sık seyahat ediyorsanız, bu durumu bir sonraki kontrolünüzde hekiminizle konuşmanız, sizin için uygun önleyici yöntemleri belirlemenize yardımcı olur.

Daha önce kulak ameliyatı geçirmiş, kulak zarında delik bulunan veya yakın zamanda orta kulak iltihabı geçirmiş kişilerin de uçuş öncesinde KBB hekimine danışması gerekir. Bu durumlarda uçuşun uygun olup olmadığına ve alınması gereken önlemlere hekim karar verir. Dalış gibi basınç değişikliği içeren diğer etkinlikler için de benzer şekilde dikkatli olunmalıdır; uçuş ile dalış arasında bırakılması gereken süre gibi konularda ilgili uzmanların önerilerine uyulmalıdır.

Uçuş sonrası geçmeyen belirtiler

Çoğu kişide kulaktaki tıkanıklık hissi iniş sonrasında kısa süre içinde kendiliğinden geçer. Ancak bazı belirtiler daha dikkatli olmayı gerektirir. Aşağıdaki durumlarda vakit kaybetmeden bir KBB hekimine başvurun:

  • Uçuştan sonra uzun süre geçmeyen kulak tıkanıklığı veya ağrı.
  • Kulaktan kanlı ya da sıvı akıntı gelmesi.
  • İşitmede belirgin veya ani azalma.
  • Baş dönmesi, dengesizlik veya bulantı.
  • Uçuş sonrası yeni başlayan ve geçmeyen kulak çınlaması.

İşitme cihazı kullananlar ve ASYA TIP desteği

İşitme cihazı kullanıyorsanız uçuş boyunca cihazınızı takılı tutabilirsiniz; cihazın basınç dengelemeye bir etkisi olmaz ve anonsları duymanıza yardımcı olur. Seyahat öncesinde yedek pil veya şarj ünitesi, kurutma kabı ve temizlik malzemelerini yanınıza almayı unutmayın. Ayrıntılı öneriler için seyahatte işitme cihazı yazımıza göz atabilirsiniz.

Uçuş sonrasında işitmenizde bir değişiklik olduğunu düşünüyorsanız önce KBB hekiminize başvurun. Hekim değerlendirmesinden sonra işitme durumunuzu ölçmek veya cihazınızın ayarını kontrol etmek için ASYA TIP Gebze merkezimizde işitme testi yaptırabilirsiniz. Sabiha Gökçen Havalimanı’nı kullanan Gebze, Darıca ve Pendik çevresindeki yolcular, yolculuk öncesi kontrol için merkezimize kolayca ulaşabilir.

Sık Sorulan Sorular

Uçakta kulak ağrısı neden en çok inişte olur?

İnişte kabin basıncı artarken orta kulağa hava girmesi gerekir ve bu, östaki borusunun aktif olarak açılmasını gerektirir. Kanal yeterince açılamazsa kulak zarı gerilir ve ağrı oluşur.

Bebeğimin kulağı uçakta ağrımasın diye ne yapabilirim?

İniş ve kalkış sırasında bebeği emzirmek, biberonla beslemek veya emzik vermek yutkunmayı artırarak basıncın dengelenmesine yardımcı olur.

Uçuştan sonra kulağım günlerce tıkalı kalırsa ne yapmalıyım?

Uzun süre geçmeyen tıkanıklık, ağrı, akıntı veya işitme azalması varsa vakit kaybetmeden bir KBB hekimine başvurmalısınız.

  • uçakta kulak ağrısı
  • uçakta kulak tıkanması
  • kulak basıncı nasıl açılır
  • bebeklerde uçak kulak ağrısı
  • östaki borusu

İlgili Yazılar

Tüm Kulak Sağlığı yazıları

İşitme Sağlığınız İçin İlk Adımı Atın

Odyometristlerimiz Tarık Çiçek ve Ayşe Seven ile görüşmek ve randevu talebinde bulunmak için bize ulaşın.