İşitme Sağlığınız İçin Profesyonel Çözümler

ASYA TIP İşitme Cihazları Satış ve Uygulama Merkezi logosu

Çocuklarda İşitme

Okulda İşitme Güçlüğü Yaşayan Çocuklar

·4 dk okuma·ASYA TIP İşitme Cihazları

Öğretmen ön sırada oturan öğrenciyle yüz yüze konuşuyor

Dikkatsiz sanılan bir çocuk aslında iyi duymuyor olabilir. Okulda işitme güçlüğünün işaretlerini ve aile ile öğretmenlere önerileri anlattık.

Dikkatsizlik mi, işitme sorunu mu?

Sınıfta söyleneni kaçıran, yönergeleri yanlış anlayan ya da hayal dünyasına dalmış görünen bir çocuk çoğu zaman “dikkatsiz” ya da “ilgisiz” olarak tanımlanır. Oysa bu davranışların arkasında fark edilmemiş bir işitme sorunu olabilir. Okulda işitme güçlüğü, çocuğun öğrenmesini, arkadaş ilişkilerini ve kendine güvenini sessizce etkileyebilen önemli bir konudur.

Çocuklar kendi işitmelerini başkalarınınkiyle karşılaştıramadıkları için duyamadıklarını çoğu zaman fark etmez ya da ifade edemez. Bu nedenle sorunu ilk fark edenler genellikle öğretmenler ve ailelerdir. Erken fark etmek, çocuğun eğitim hayatında geride kalmasını önlemek için büyük önem taşır.

Bu yazıda okul çağındaki çocuklarda işitme güçlüğünün olası nedenlerini, dikkat edilmesi gereken işaretleri ve aile ile öğretmenin neler yapabileceğini ele alıyoruz.

Sınıf ortamı neden zorlayıcıdır?

Sınıflar, işitme açısından sanıldığından çok daha zorlayıcı ortamlardır. Sandalye gıcırtıları, koridordan gelen sesler, dışarıdaki trafik, havalandırma ve çocukların konuşmaları sürekli bir arka plan gürültüsü oluşturur. Sert duvarlar ve geniş pencereler sesin yankılanmasına yol açar.

Öğretmen tahtaya dönerek konuştuğunda ya da sınıfta dolaşırken ders anlattığında, sesi arka sıralara zayıflayarak ulaşır. Yetişkinler eksik duyduklarını bağlamdan tamamlayabilir; ancak çocuklar henüz dil ve kelime bilgisini geliştirdiği için bu boşlukları doldurmakta zorlanır. Bu nedenle hafif bir işitme kaybı bile sınıfta belirgin sorunlara yol açabilir.

Tek kulakta işitme kaybı olan çocuklar da sınıfta zorlanabilir. Özellikle iyi duymayan tarafından gelen sesleri kaçırabilir ve gürültülü ortamda konuşmayı ayırt etmekte güçlük çekebilirler.

Okul bahçesi, spor salonu ve yemekhane gibi alanlar ise sınıftan da gürültülüdür. Çocuğun bu ortamlarda arkadaşlarıyla iletişim kurmakta zorlanması, sosyal ilişkilerini de etkileyebilir. Bu nedenle okulda işitme güçlüğü yalnızca ders başarısıyla değil, çocuğun okulda kendini nasıl hissettiğiyle de ilgilidir.

Okulda işitme güçlüğünün işaretleri

Öğretmenlerin ve ailelerin dikkat edebileceği bazı işaretler şunlardır:

Bu işaretlerden birinin tek başına görülmesi işitme sorunu olduğu anlamına gelmez. Ancak birkaç işaret bir arada ve uzun süre devam ediyorsa değerlendirme yaptırmak doğru olur. Okul sağlık taramalarında bir sorun saptandıysa sonucu takip etmeyi ihmal etmeyin.

  • Sık sık “Efendim?” ya da “Ne dedin?” diye sormak
  • Yönergeleri yanlış veya eksik uygulamak, sınıf arkadaşlarını izleyerek ne yapacağını anlamaya çalışmak
  • Arkasından seslenildiğinde tepki vermemek
  • Dikte ve dinleme etkinliklerinde zorlanmak, benzer sesli kelimeleri karıştırmak
  • Grup çalışmalarında geri çekilmek veya konuşmalara katılmamak
  • Gün sonunda aşırı yorgunluk, huzursuzluk veya öfke patlamaları
  • Konuşmasında bazı sesleri eksik veya hatalı çıkarmak

Olası nedenler nelerdir?

Okul çağındaki çocuklarda işitme güçlüğünün en sık nedenlerinden biri orta kulakta sıvı birikmesidir. Soğuk algınlıkları ve tekrarlayan kulak iltihapları sonrasında orta kulakta kalan sıvı, çoğu zaman ağrı yapmadan geçici bir işitme azalmasına yol açabilir. Bu durum hakkında çocuklarda sık kulak iltihabı yazımızda daha fazla bilgi bulabilirsiniz.

Kulak kiri tıkanıklığı, doğuştan veya sonradan gelişen kalıcı işitme kayıpları ve gürültüye maruz kalma da nedenler arasında sayılabilir. Ergenlik dönemine yaklaşan çocuklarda kulaklıkla yüksek sesle müzik dinleme alışkanlığı da dikkat edilmesi gereken bir konudur.

Nedenin belirlenmesi ve tedavinin planlanması KBB hekiminin görevidir. Aile olarak yapabileceğiniz en önemli şey, şüphe duyduğunuzda değerlendirmeyi ertelememektir.

Bazı çocuklarda işitme durumu dalgalı seyredebilir; örneğin soğuk algınlığı dönemlerinde daha az, sağlıklı dönemlerde daha iyi duyabilirler. Bu dalgalanma, öğretmenlerin ve ailelerin çocuğun bazen iyi bazen kötü duyduğunu fark etmesine yol açar ve kafa karıştırabilir. Böyle bir durumda değerlendirmeyi ertelememek önemlidir.

Öğretmenler sınıfta neler yapabilir?

İşitme güçlüğü olan ya da olduğundan şüphelenilen bir öğrenci için sınıfta yapılabilecek basit düzenlemeler büyük fark yaratabilir:

Öğretmenin gözlemleri, aile ve hekim için çok değerli bir bilgi kaynağıdır. Çocuğun hangi derslerde, hangi etkinliklerde ve sınıfın hangi bölümünde daha çok zorlandığını not etmek, değerlendirme sürecine katkı sağlar. Bu gözlemleri aileyle nazik ve yapıcı bir dille paylaşmak, ailenin harekete geçmesini kolaylaştırır.

  • Öğrenciyi öğretmene yakın ve pencere, kapı gibi gürültü kaynaklarından uzak bir sıraya oturtmak
  • Konuşurken yüzü öğrenciye dönük tutmak, tahtaya yazarken konuşmamak
  • Önemli yönergeleri yazılı olarak da vermek
  • Öğrencinin anladığını kısa sorularla kontrol etmek
  • Sınıftaki gürültüyü azaltmak için sandalye ayaklarına keçe gibi basit önlemler almak

Aileler hangi adımları atmalı?

Öğretmenden gelen bir geri bildirim ya da evde fark ettiğiniz değişiklikler varsa ilk adım çocuk doktoru ve KBB hekimi değerlendirmesidir. Hekim, kulak muayenesinin ardından gerekli gördüğü işitme testlerini isteyebilir. Okul çağındaki çocuklar genellikle yetişkinlere benzer biçimde test edilebilir; daha küçük çocuklarda ise oyun temelli yöntemler kullanılır.

Kalıcı bir işitme kaybı tespit edilirse işitme cihazı ve sınıf içinde kullanılabilecek uzak mikrofon sistemleri gibi seçenekler değerlendirilebilir. Uzak mikrofon sistemleri, öğretmenin sesini doğrudan çocuğun işitme cihazına ileterek mesafe ve gürültünün etkisini azaltır. Bu konuda uzak mikrofon sistemleri yazımıza göz atabilirsiniz.

Çocuğunuzla bu konuyu konuşurken onu suçlamadan, destekleyici bir dil kullanmanız önemlidir. Çocuğun kendini anlaşılmış hissetmesi, sonraki adımlara uyumunu kolaylaştırır. Okul yönetimi ve rehberlik servisiyle iş birliği yapmak da sürecin önemli bir parçasıdır.

ASYA TIP Gebze’de çocuklar ve ailelere destek

ASYA TIP Gebze merkezimizde, hekim değerlendirmesi sonrası işitme cihazı önerilen çocukların ailelerine cihaz seçimi, kulak kalıbı ve günlük kullanım konusunda destek veriyoruz. Çocuklarda kulak büyüdükçe kalıpların yenilenmesi gerekebilir; bu süreci düzenli kontrollerle takip ediyoruz.

Çocuklarda işitme cihazı kullanımı hakkında daha fazla bilgi için çocuklarda işitme cihazı yazımızı okuyabilirsiniz. Okulda işitme güçlüğü yaşayan çocuğunuz için sorularınızı yanıtlamaktan memnuniyet duyarız; iletişim sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Çocuğum duyuyor ama anlamıyor gibi, bu işitme sorunu olabilir mi?

Evet, olabilir. Hafif işitme kayıplarında çocuk sesleri duyar ama ayrıntıları kaçırabilir. Değerlendirme için çocuk doktoruna ve KBB hekimine başvurmanızı öneririz.

Orta kulakta sıvı işitmeyi kalıcı olarak etkiler mi?

Çoğu zaman geçici bir azalmaya yol açar ve tedaviyle düzelebilir. Ancak uzun süren veya sık tekrarlayan durumlarda hekim takibi önemlidir.

İşitme cihazı kullanan çocuk normal sınıfta okuyabilir mi?

Pek çok çocuk uygun destekle normal sınıflarda eğitimine devam eder. Sınıf içi düzenlemeler ve gerekirse uzak mikrofon sistemleri bu süreci kolaylaştırır.

  • çocuklarda işitme kaybı
  • sınıfta duyamamak
  • öğrencide işitme sorunu
  • dikkat eksikliği mi işitme mi
  • okul çağı işitme taraması

İlgili Yazılar

Tüm Çocuklarda İşitme yazıları

İşitme Sağlığınız İçin İlk Adımı Atın

Odyometristlerimiz Tarık Çiçek ve Ayşe Seven ile görüşmek ve randevu talebinde bulunmak için bize ulaşın.