İşitme Sağlığınız İçin Profesyonel Çözümler

ASYA TIP İşitme Cihazları Satış ve Uygulama Merkezi logosu

İşitme Kaybı

İşitme Kaybı Dereceleri: Hafiften İleriye

·4 dk okuma·ASYA TIP İşitme Cihazları

Odyometrist hastaya işitme testi grafiği üzerinde sonuçları açıklıyor

Hafif kayıpla çok ileri kayıp arasında günlük hayat çok farklıdır. Derecelerin nasıl belirlendiğini ve her birinde nelerin yardımcı olduğunu açıkladık.

İşitme kaybı dereceleri neyi anlatır?

İşitme testinden sonra çoğu kişinin ilk sorusu “Ne kadar kaybım var?” olur. Bu sorunun yanıtı işitme kaybı dereceleri ile verilir. Derece, bir kişinin duyabildiği en hafif seslerin ne kadar yüksek olması gerektiğini özetleyen bir sınıflandırmadır. Böylece hem kişi hem de uzman, kaybın günlük hayata etkisini ortak bir dille konuşabilir. Derece bilgisi ayrıca hangi tür desteğin düşünülebileceğine, cihaz gücünün ne olması gerektiğine ve takip sıklığına dair de fikir verir.

İşitme eşikleri desibel (dB) ile ölçülür. Desibel değeri büyüdükçe sesin duyulabilmesi için daha yüksek olması gerekir; yani eşik ne kadar yüksekse kayıp o kadar fazladır. Ölçüm, farklı frekanslarda, yani kalından ince sese uzanan farklı ses perdelerinde ayrı ayrı yapılır ve sonuçlar odyogram üzerinde gösterilir.

Derece nasıl belirlenir?

Derece belirlenirken genellikle konuşma için önemli olan frekanslardaki eşiklerin ortalaması dikkate alınır. Ancak tek bir ortalama, tablonun tamamını anlatmaz. Örneğin bir kişinin kalın sesleri neredeyse normal duyup ince seslerde belirgin kaybı olabilir; bu durumda ortalama “hafif” görünse de konuşmayı anlamada ciddi güçlük yaşanabilir.

Bu nedenle uzmanlar dereceyi; odyogramın şekli, iki kulak arasındaki fark ve konuşmayı anlama skoru ile birlikte yorumlar. Grafiği kendiniz incelemek isterseniz odyogram nasıl okunur yazımız yol gösterici olabilir. Farklı kurumların kullandığı sınıflandırma sistemleri arasında küçük farklar olduğunu da bilmekte yarar var.

Hafif ve orta derece işitme kaybı

Sık kullanılan bir sınıflandırmaya göre yaklaşık 26–40 dB arasındaki eşikler hafif işitme kaybı olarak kabul edilir. Bu düzeyde kişi sessiz ortamda karşısındakini çoğunlukla anlar; ancak fısıltıyı, uzaktan gelen sesleri ve gürültülü ortamdaki konuşmaları kaçırabilir. Hafif kayıp çoğu zaman “dikkatsizlik” ya da “ilgisizlik” sanılarak göz ardı edilir.

Yaklaşık 41–55 dB aralığı orta derece, 56–70 dB aralığı ise orta-ileri derece olarak tanımlanır. Bu düzeylerde normal konuşma sesi bile tam olarak algılanamayabilir; televizyon yüksek açılır, telefon görüşmeleri zorlaşır ve kişi sık sık tekrar ister. Hafif ve orta derece kayıplarda doğru ayarlanmış bir işitme cihazı genellikle belirgin fayda sağlar.

Bu derecelerde en sık yapılan hata, sorunu ertelemektir. Kişi pek çok durumda idare edebildiği için destek almayı gereksiz görebilir; oysa iletişimde harcanan çaba gün sonunda yorgunluk olarak geri döner. Erken dönemde başlanan cihaz kullanımı, alışma sürecini de genellikle kolaylaştırır.

İleri ve çok ileri derece işitme kaybı

Yaklaşık 71–90 dB arası ileri derece, bunun üzerindeki eşikler ise çok ileri derece işitme kaybı olarak adlandırılır. İleri derece kayıpta yüksek sesli konuşma bile güçlükle duyulur; kişi dudak okuma ve görsel ipuçlarına daha çok yaslanır. Çok ileri derece kayıpta ise pek çok çevresel ses ancak çok yüksek olduğunda fark edilir.

İleri derecelerde işitme kaybı olan kişiler için iletişim stratejileri de en az cihaz kadar önemlidir. Konuşan kişinin yüzünü net görebilmek, ortam ışığının iyi olması, cümlelerin sakin ve anlaşılır kurulması ve önemli bilgilerin yazılı olarak da paylaşılması günlük hayatı belirgin biçimde kolaylaştırır. Aile bireylerinin bu konularda bilgilendirilmesi, iletişimin her iki taraf için de daha az yorucu olmasını sağlar.

Bu derecelerde güçlü işitme cihazları ve kulağa özel üretilmiş kalıplar önem kazanır. Cihazdan yeterli fayda sağlanamadığı durumlarda KBB hekimi koklear implant gibi seçenekleri değerlendirebilir. Bu konuyu koklear implant ile işitme cihazı farkı yazımızda ayrıntılı olarak ele aldık.

Her derecede hangi destek düşünülür?

İşitme kaybı dereceleri cihaz seçiminde önemli bir yol göstericidir, ancak tek belirleyici değildir. Kişinin yaşam tarzı, kulak kanalının yapısı, el becerisi ve beklentileri de karar sürecine girer. Genel çerçeve şöyle özetlenebilir:

  • Hafif kayıp: Küçük, göze az görünen RIC ya da kulak içi modeller çoğu zaman yeterlidir.
  • Orta derece kayıp: RIC ve kulak arkası modeller geniş bir uyum yelpazesi sunar.
  • Orta-ileri ve ileri kayıp: Daha güçlü hoparlörler, kulak arkası modeller ve özel kalıplar öne çıkar.
  • Çok ileri kayıp: Güçlü cihazlar denenir; yetersiz kalırsa hekim implant seçeneklerini değerlendirir.

Derece değişebilir mi?

İşitme kaybının derecesi sabit kalmayabilir. Yaşa bağlı ya da gürültüye bağlı kayıplar zaman içinde yavaşça artabilir. Bazı orta kulak sorunlarında ise tedaviyle işitme düzelebilir. Bu yüzden cihaz kullanan kişilerin de düzenli aralıklarla işitme ölçümü yaptırması ve gerekirse cihaz ayarlarının güncellenmesi önemlidir.

Ani bir azalma fark ederseniz, özellikle tek kulakta ve saatler ya da günler içinde gelişen bir kayıp söz konusuysa, bu acil bir durumdur. Vakit kaybetmeden bir KBB hekimine başvurmanız gerekir.

Düzenli takip yalnızca cihaz kullananlar için değil, sınırda ya da hafif kaybı olup henüz cihaz kullanmayanlar için de anlamlıdır. Önceki testlerle karşılaştırma yapmak, işitmenizin hangi hızda değiştiğini görmeyi ve doğru zamanda karar vermeyi sağlar. Bu nedenle eski test sonuçlarınızı saklamanızı ve kontrolde yanınızda getirmenizi öneririz.

Kaybınızın derecesini ASYA TIP’te öğrenin

Gebze’deki merkezimizde odyometristlerimiz, kapsamlı bir işitme testi ile her iki kulağınızın eşiklerini ölçer ve sonuçlarınızı grafik üzerinde birlikte inceler. Kaybınızın derecesine ve ihtiyaçlarınıza uygun seçenekleri tarafsız biçimde anlatır, uygun görülürse cihazı denemenize imkân tanırız.

Değerlendirme için randevu alabilir ya da sorularınızı telefonla iletebilirsiniz. Tanı ve tedavi gerektiren durumlarda sizi KBB hekimine yönlendirmeyi de sürecin doğal bir parçası olarak görüyoruz.

Sık Sorulan Sorular

İşitme kaybı yüzde ile mi ifade edilir?

Klinik değerlendirmede kayıp genellikle desibel ve derece ile ifade edilir. Yüzde hesapları bazı rapor süreçlerinde kullanılabilir, ancak günlük hayattaki etkiyi anlatmak için derece ve odyogram daha açıklayıcıdır.

Hafif işitme kaybında cihaz gerekir mi?

Hafif kayıp da özellikle kalabalık ortamlarda iletişimi zorlaştırabilir. Cihaz ihtiyacı; test sonucu, konuşmayı anlama skoru ve kişinin yaşadığı güçlüklere göre birlikte değerlendirilir.

İki kulağın derecesi farklı olabilir mi?

Evet, iki kulak arasında farklı dereceler görülebilir. Belirgin ve açıklanamayan bir fark varsa nedenin araştırılması için KBB hekimine başvurulması önerilir.

  • hafif işitme kaybı
  • orta derece işitme kaybı
  • ileri derece işitme kaybı
  • işitme kaybı yüzdesi
  • desibel işitme eşiği

İlgili Yazılar

Tüm İşitme Kaybı yazıları

İşitme Sağlığınız İçin İlk Adımı Atın

Odyometristlerimiz Tarık Çiçek ve Ayşe Seven ile görüşmek ve randevu talebinde bulunmak için bize ulaşın.